Witold Bereś i Krzysztof Burnetko w książce „Marek Edelman Życie. Po prostu” piszą (na str.368) „Ewa Brustman napisała kiedyś wiersz Rady dla młodego historyka II wojny światowej” i cytują parę linijek. Starczy ich, by odnaleźć (tylko w jednym miejscu) w Sieci całość, ale nie jako wiersz. Autor strony internetowej pisze, że wydrukowano to w Gazecie Wyborczej 27 listopada 1999, lecz pisze o „artykule”.

Spróbowałem odtworzyć postać wierszową, choć w istocie nie wiem jaka była oryginalna, nie widziałem tej GW w postaci papierowej. Myślę, że warto odtworzyć. Jeśli myślisz, że wystarczało podanie linki, przejdź przy jej pomocy do podanej tam wersji.

Ewa Brustman

Rady dla młodego historyka II wojny światowej

Jeżeli czujesz się prawdziwym patriotą,
masz w rodzinie narodowe tradycje i wuja kaznodzieję,
chciałbyś przypodobać się szacownym autorytetom ściskać ręce hierarchów,
mieć pogadanki w domach parafialnych i na harcerskich obozach,
być zapraszany przez czcigodnych Polonusów w różnych stronach świata
mów o pomocy udzielanej przez każdą rodzinę,
o bohaterskich księżach i odważnych zakonnicach,
o Sprawiedliwych i zamordowanych za pomoc,
o Żegocie,
fałszywych aktach urodzenia,
o dzieleniu się każdym kęsem na kartki,
cytuj wczesnego Edelmana,
nie wspominaj o szmalcownikach i donosicielach,
o strachu przed sąsiadami i członkami rodziny,
o okupach za milczenie i ukrywanie za majątek,
o zajmowaniu mieszkań i gospodarstw,
przemilcz getta ławkowe,
pogromy nazwij rosyjskimi przecież sam źródłosłów mówi za siebie,

przypomnij natomiast o judenratach i koniecznie o komunistycznych penetracjach podziemia,
o kwiatach którymi Żydzi witali Sowietów,
ale nie o żydowskich rodzinach wiezionych na Sybir razem z Polakami,
jeżeli już tam się znaleźli to po to aby zdezerterować w Palestynie,
i że prowokujący wygląd i że obrzezanie i że z rosyjskim wojskiem,
podkreślaj że Holocaust nie był i nie jest niczym wyjątkowym w okrutnych dziejach świata,
że komunizm był gorszy od hitleryzmu, pochłonął więcej ofiar,
że straty polskie większe, jednostki waleczniejsze,
że kwiat narodu zniszczono,
sól ziemi, szlachetność i prawość.

Jeżeli chcesz zdobyć poklask kół tzw. postępowych i zainteresowanie
zagranicznych mediów – pytaj z troską:
„jak to mogło się stać w środku katolickiego narodu?”,
wygłoś referat o szmalcownikach i donosicielach, przy tym przyznawaj: najwięcej było obojętności,
jeżeli chcesz być modny, dostawać zaproszenia na amerykańskie uniwersytety nie poświęcaj uwagi tym których rozstrzelano za ukrywanie żydowskiego dziecka ale tym, którzy z widłami gonili zbiega z Oświęcimia,
dokumenty biorące w obronę Żydów traktuj podejrzliwie,
wytykaj obłudę polskiej dyplomacji, pasywność polskich dowódców, dwulicowość emigracyjnego rządu,
gdy mowa o Żegocie, odpowiedz że to margines, zachwycaj się Schindlerem, pomiń Sendlerową,
przede wszystkim nic dobrego o Kościele,
jeżeli ktoś wspomni o wyzwoleniu „Gęsiówki”,
ripostuj że większość uratowanych zginęła daj do zrozumienia że z rąk polskich powstańców,
ale Powstaniem Warszawskim nazywaj Powstanie w Getcie,
dointerpretuj wiersz Miłosza i wspomnij o artykule Błońskiego nawet gdy go nie czytałeś,
cytuj późnego Edelmana a potem lekceważ polskie źródła, przecież nie mogą być obiektywne,
znajdź okazję do napomknięcia o dzielności Duńczyków,
zadumaj się nad fenomenem polskiego antysemityzmu,
rzuć zdanie: nikt nigdy nie policzył czy więcej było szmalcowników czy Sprawiedliwych.

A kiedy już staniesz się wiarygodny dla jednych i dla drugich zdobądź się na odwagę i pozamieniaj referaty.