unikam od lat czytania o "Gulag", zacheciles mnie, juz szukam (najlepiej tanio uzywana - mam pijawki w portmonetce :) )

banalnosc zla przesladuje mnie

@ nightwatch en.wikipedia.org/wiki/Banality_of_evil
...a trzciny to w ogóle nie myślą, a otchłań nie patrzy.

O kurza melodia, pocięło mi komentarz i wyszła kaszana. Sorry, proszę zignorować.
Miał być opis, jak dodać blogi w WordPress.com i Blox.pl do Google Buzz.

Zbrodnie nazizmu zostały opisane w tysiącach książek i pokazane w setkach filmów, omówione na niezliczonych konferencjach naukowych, zanalizowane przez psychologów, wytłumaczone na wszelkie możliwe sposoby, powszechnie potępione, wreszcie solidnie i z przekonaniem odpokutowane przez samych Niemców. A mimo wszystko ciągle człowiekowi trudno to wszystko objąć rozumem.

Nie pamiętam, czy czytałem to u Sołżenicyna, czy też może u Szałamowa (Opowiadania kołymskie) lub jeszcze gdzie indziej, jak to strażnicy złośliwie polewali wodą w zimie wagony z więźniami, aż na ostatniej stacji trzeba było wyrąbywać siekierami zamarznięte ciała, z blokami lodu. Mam tę scenę przed oczami.

Rosjanie nie przeszli w ogóle przez etap solidnej analizy swojego barbarzyństwa, o odpokutowaniu już nie mówiąc. A może sami nie chcą?

Muszę wreszcie kupić książkę Applebaum.

Pochodzę z biednej rodziny. Na zaplanowanym awansie ludu polskiego po IIWŚ skorzystałem. Potrafię złożyć poprawnie gramatycznie zdanie nie mieszczące się w SMSie. Wszystko to dzięki książkom. Być może gdyby polityczny los Polski w drugiej połowie XX wieku wyglądał inaczej, moje umiejetności byłyby podobne. Ale jedną z dźwigni zapobiegających popadnięcie w nędzy umysłową była książka.

Dziś mogę przeczytać na plakatach naklejanych na witrynach księgarń: "Tu się sprzedaje antypolskie książki". Jest to element awantury o "Złote żniwa". Naklejają je ci, którzy uważają, że Polacy są lepsi. Nawet nie starają się podawać szczegółów: od kogo, w czym, dlaczego.

Jan Tomasz Gross napisał ponoć, że zbrodniczy stosunek Polaków do Żydów w czasie niemickiej okupacji 1939-1945 był normą społeczną. Nie czytałem i nie dokładność cytatu mi chodzi. Nie o delikatność w dotykaniu rany z bolesną blizną także.

Chodzi mi o odsuwanie od siebie myśli, że możemy bliźniemu zrobić coś złego. Co złe to, nie my. Upłynęly zaledwie godziny od chwili, gdy rozgoryczona po utracie syna Jadwiga Kaczyńska stwierdziła, że państwa polskiego nie ma. Joachim Brudziński stwierdza: Jadwiga Kaczyńska to matka największego polskiego prezydenta.

Prawdę ma Prawo i Sprawiedliwość a 3/4 Polaków żyje w kłamstwie. Jarosław Kaczyński jako Prawdziwy Polak wyjaśnił by ewangielikowi Adamowi Małyszowi parę rzeczy jako reakcję na zarzut Małyszowy składania kwiatów zdala od grobu brata. A przecież każdy głupek wie, ze obok krypty marszałka złożono zwłoki kogoś innego niż Lecha Kaczyńskiego. (Rozpoczęcie zdania od A przecież jest warunkiem wystarczającym do uznania go za fałszywe - moim zdaniem)

Zażartowałem w komentarzu do poprzedniego wpisu Gospodarza o karceniu Komentatorów. Odpowiedział: "O skrobnięciu nie na temat: autor jest właścicielem wpisu. Komentarze to nie jego księstwo, chyba że jest głupi, albo trzeba odeprzeć desant z Frondy." Mam wrażenie, że został w tym akapicie zachwiany związek zgody:
autor/komentarze + jest głupi. Oczywiście umiem sobie dopowiedzieć, co trzeba i nie czepianie się tu chodzi. Chodzi mi o język i jego przemyślane używanie. Niekiedy poza źródłowym kontekstem mamy małą niewygodę jak powyżej, z banalnością zła. Natomiast ostatnio mamy pod pozorem prostoty wypowiedzi i jej zwięzłości ukrywanie do czynienia zła.

I tu wracam do mego dzieciństwa i do współczesności. Realny socjalizm poniósł klęskę podobną do klęski Korzybskiego, lecz w większej skali. Korzybskiemu marzyło się uszlachetnienie ludzi przez naprawę języka. Realny socjalizm nauczył ludzi prymitywnych wypowiadać zdania: Ja mam prawo, bo to ja mam rację i nie ma co gadać. A prawda wicie, rozumicie jest u mnie.

Ja miałem w liceum nauczyciela matematyki używającego słowa przepraszam.
Andrzej Mostowski gdy chciał kogoś oblać na egzaminie potrafił powiedzieć: watpię w to czy Pani/Pan wystarczająco dużo umie na trójkę. Myśmy go wprost kochali. I setki innych też Go wielbiło.

A teraz ma dla nas być oczywistością Wszechpolska.

Andsolu! Dyskusja pod poprzednim wpisem Telemacha na jego własnym blogu świadczy, że są już słowa sferze publicznej groźne. Obawiam się, że niedługo uznamy: głupio postąpiliśmy nie krzycząc protestu! Czy tak trudno wyobrazić sobie, że 2011.04.10 na placyku obok pomnika Adama Mickiewicza, obok kina Kultura, obok Prokuratury Krajowej będą podpalane pochodniami książki?

Nie odbieraj proszę mych słów jako zarzut wobec Ciebie.
Ja poprostu nie potrafię powstrzymać wyrywającego mi się z gardła okrzyku:
No pasaran! No pasaran!

rysberlin, coś tam doczytałem i trochę czasu zużyłem na nieproduktywne myślenie - dzięki. Rzeczywiście receptura musiała być banalna żeby wyrządzać zło na skalę przemysłową. Skala tego wymagała, bardziej wyrafinowane środki to raczej dla rzemieślników - artystów.

Oczywiście, Telemachu, że nie chodziło mi o usprawiedliwienie. Zbrodniczość, nawet wtórna, pozostaje zbrodniczością. Chciałem raczej zwrócić uwagę na to, że krzyczeć trzeba w porę, zanim zbrodniczy system zdoła się utworzyć i okrzepnąć. Bo kiedy on już okrzepnie, to - jak wiadomo z licznych przykładów - większość krzyczeć się już nie odważy, a mniejszości nikt nie będzie słuchał (przynajmniej do czasu).
Nie lekceważę kwestii osobistej odpowiedzialności, ale rozumiem, że w zetknięciu z upiornym sytemem znacznie o nią trudniej. Bo to przecież jest jeden z mechanizmów działania upiornych systemów - odebrać jak największej liczbie ludzi poczucie, że cokolwiek od nich zależy. Zrobić z nich milczącą i obojętną większość, trybiki w maszynerii.
Odpowiedzialność za dopuszczenie do powstania systemu też jest indywidualna. I dla mnie tu jest właśnie poważne źródło nadziei - że im więcej wiemy o tym, jak tworzą się zbrodnicze systemy, tym większe mamy szanse rozpoznać objawy choroby i zareagować w porę. Zwłaszcza że to reagowanie w porę nie wymaga (jeszcze) wielkiego bohaterstwa. Tylko myślenia i niezamykania oczu na to, co się dzieje.

Nie chciałbym, żeby wyglądało na to, że się chcę tanim kosztem wykręcić z odpowiedzi, ale po mojemu cała ta historia z osobistą odpowiedzialnością właśnie na tym polega, że konkretne decyzje - co, na ile, jakim kosztem - każdy już musi podejmować na własną rękę czy łapę. "My" możemy sobie dyskutować - co by można, co by warto, co by koniecznie należało, ale jak co do czego, to nie ma zmiłuj się: każdy płaci za siebie.

jak eksperymenty (m.in. sławny już Zimbardo i opisany w "Lucifer Effect") dowodzą, istnieje korelacja między systemem (lub jak kto woli 'odpowiedniej atmosfery') a zbrodniami popełnianymi przez tak zwanych porządnych ludzi. I dopóki nie uświadomimy sobie, że w każdym z nas (a nie tylko w 'nich') leży zalążek zła, nie będziemy umieli przeciwstawiać się złu. Nie zgadzam się z twierdzeniem, że przewodnia rola systemu neguje automatycznie możliwość przeciwdziałaniu zbrodniom.Oczywiście, że można zrobić wiele, ale jest to trudniejsze niż wyszukiwanie czarnych owiec, które gniazdo swoje kala, gdyż wymaga spojrzenia kompleksowo na sytuacje które współtworzymy (chociażby popularyzując język wykluczenia czy język nienawiści).

O Świebodziński, wspólni komentatorzy z kontrowersje.net - to już naprawdę tylko dać na mszę. Przyjmij szczere a serdeczne kondolencję, AndSolu.

O, Michale, odpowiedziałem cmss przed przeczytaniem Ciebie. "Łajza", jak to mówią w kręgach zbliżonych do psa Bobika.

@cmss: to brzmi prawie jak manifest (i jeszcze bold face...), ale jaki jest sztandar i jakiej Sprawy bronimy? Bo widzę, że cytujesz Herlinga-Grudzińskiego, który cytuje Simone Weil, która powiedziała to w jakimś kontekście, w którym może i miała jakieś racje, ale jak to ma się do tego blogu?

Wiesz, jestem Ci wdzięczny za tę uwagę (choć nie wiem czy się z nią zgadzam), ale to drugi raz zdarza się, że rozmawiasz ze mną tak po prostu, zdaniami i nie muszę Cię pytać o co chodzi :)

(Pierwszy raz to było przy moich kłopotach z komputerowym ID).

No tak, wszelkie wątpliwości zostały rozwiane. Kto tokaj pije, dobrym człowiekiem jest.

Bardzo Ci dostępu do niego zazdroszczę. Amarulę oddam. Dereniówkę... nie, chyba nie. Ale tokaj to jest tokaj. I na tym kończę nadawanie na dzisiaj.