Przyznam ze wstydem - nic nie skojarzyłem, jeśli kiedyś wiedziałem, to zatarło się. Z drugiej strony wszystkie (ważniejsze) bitwy wojny stuletniej dalej "siedzą". Ale prawdopodobnie jest takich przypadków jak ten portugalsko-hiszpański Grunwald wiele, o wiele więcej niż sądzimy. Co wiedziałbym o bitwie pod Kosowem, gdyby nie ostatnie 20 lat etnicznej ruchawki?

Na marginesie: 14 wersji językowych w Wiki. Każda podaje zupełnie inną liczebność wojsk i wysokość strat. Istny Grunwald. Dobrze chociaż, że co są zgodni co do tego kto wygrał.

Data 14 sierpnia 1385

Miejsce Aljubarrota, ok. 100 km na północ od Lizbony
Przyczyna pretensje króla Kastylii do tronu portugalskiego

Wynik zwycięstwo Portugalii
Terytorium Portugalia

Strony konfliktu
Kastylia, Francja = Portugalia, Anglia

Dowódcy
Jan I Kastylijski Jan I Wielki = Nuno Alvares Pereira

Siły
6500 piechoty = 4000 piechoty
6750 jazdy = 1700 jazdy
5000 kuszników = 800 kuszników, 700 łuczników
10000 chłopów = 5000 chłopów

Straty
10000 = 2000

Andsolu! Jakiej przerwy?
Bitwa trwała (załóżmy) 6 godzin, w tym czasie wyeliminowano (zabito, zraniono, pojmano - w proporcjach nieznanych) z gry razem 12 000 ludzi, czyli że wypadają z gry 33 osoby na minutę. Kupa roboty. Realia średniowieczne były raczej takie, aby osoby posługujące się herbami raczej oszczędzić, pojmać i wziąć okup od łebka. Oczywiście strzała, czy bełt wypuszczony z dużej odległości mógł raczej nie oszczędzić i nie wybierać precyzyjnie najbardziej chwackich zawodników ale to przypadki przy "pracy". Jeśli Kastylijczycy "zatrudnili" 6750 jazdy (czyli czołgów) to w walce pod górkę byli bezużyteczni, jeśli mieli 5000 kuszników to taka siła do kitu bo ci głównie przydatni byli do zwalczania jazdy, a tej u przeciwnika było proporcjonalnie niewiele i jeden konny miałby w siebie wycelowane 3 kusze, ale... taktyka walki "pod górkę", z wielu powodów bardzo utrudnia, starcie pancerza z bełtem, więc dla skrótów można tego tutaj nie rozważać a przyjąć, że ta ilość kuszników była prawie zupełnie bezrobotna. Załadowanie kuszy bełtem jest pracochłonnym i czasochłonnym zajęciem. W czasie kiedy kusznik załaduje kuszę jednym bełtem łucznik wypuści 10-15 strzał. Wyobraźmy sobie chmurę 700 strzał powtarzaną co pół minuty. Jak tu naciągać kuszę, lepiej się schować pod tarczą bo strzały padają gęsto jak deszcz.
W drużynie portugalskiej byli zawodowi angielscy łucznicy. Dla porównania, przypomnijmy sobie bitwę pod Azincourt stoczoną w 30 lat później (25 października 1415) we Francji i straszliwe angielskie długie łuki. Pod Azincourt nie było parolu, wszystkich Farancuzów wyrżnięto, wielka część ich jazdy ugrzęzła w błocku i albo sami się tratowali albo byli spokojniutko rozstrzeliwani jak kaczki przez angielskich łuczników. Samej walki wręcz nie było wiele, ci co się poddali i obsługa taborów zostali bez litości zarżnięci przez Anglików jak wieprze. Zginął cały kwiat francuskiej szlachty. Trzeba przypomnieć również to, że Anglicy, podobnie jak Portugalczycy pod Ajburrota, byli w fatalnej proporcji liczebnej do przeciwnika.

Ciekawy jest los wodza zwycięskiej armii portugalskiej. W 1423, po śmierci swojej żony, Nuno porzucił życie świeckie i wstąpił do zakonu karmelitów w ufundowanym przez siebie klasztorze. W klasztorze poświęcił się modlitwie i czynom miłosierdzia. Szczególną troską otaczał osierocone dzieci. Był także wielkim propagatorem kultu maryjnego. Zmarł w klasztorze w opinii świętości.
23 stycznia 1918 beatyfikowany przez papieża Benedykta XV jako wzór dla walczących w pierwszej wojnie światowej, by nie zapominali o chrześcijańskiej miłości bliźniego i dążyli do sprawiedliwego pokoju.
Proces kanonizacyjny autoryzował już w 1940 r. papież Pius XII, zakończył się on 3 lipca 2008 r. Został ogłoszony świętym na placu św. Piotra, 26 kwietnia 2009 r. o godz. 10 przez papieża Benedykta XVI (!).

Andsolu, napisałem o tym, bo ciekawe są dla mnie realia pola walki. Już jako 7-latek ryczałem ze śmiechu widząc oglądając wpierw filmy o średniowiecznych rycerzach a potem te z rodzaju "7 pancernych i pech". Nie ma się co czepiać moich tutaj opowieści, bo nie są one pisane ku ścisłości ale do wyobraźni raczej i inspiracji. I nawet jeśli się pomylę i z czyjąś inną na ten temat opinią zetrę, to jest w tym choćby taki zysk, że jest o czym gadać - i to mnie cieszy. Nie piszę dla Wikipedii, ale przecież również nie mogę tutaj rozwijać wątku w nieskończoność bo nie ma takiej potrzeby. Piszę tylko o czymś co mnie zaciekawiło o jakichś drobiazgach, refleksjach.
Takie bitwy, jak ta portugalska to wielkie przedsięwzięcia logistyczne i co zazwyczaj jest pomijane... finansowe nawet. Emocje wywołane zdziwieniem, że przeznacza się tyle energii na taką beznadziejną twórczość, pojawiają się dopiero kiedy zdajemy sobie sprawę jak spieprzone są takie obrazy jak "Grunwald" Forda, bzdety które więcej szkodzą jeszcze więcej niżby się nic nie robiło w edukacji historycznej. Romantyczne, propagandowe bzdety.
Ten "Grunwald" to taki tylko pretekst do rozważań. Twój tekst o Grunwaldzie bardzo mi się podobał i napomknąłem o tym również bez zgryźliwości nawet nie zastanawiając się czy zamierzasz go sprzedać Wikipedii.