Postawiłem w kuchni nowy wentylator. Na szybkich obrotach charczeniem wykazywał dobrą wolę, ale na wolnych był łagodniejszy niż trzepot skrzydełek motyla.

– Kupiłeś używany? – zdumiała się V.

– Nowy.

– Skąd wiesz, że nowy?

– Sprzedawca powiedział. Zmontowany, bo był na pokaz. To ich ostatni egzemplarz.

– Wziąłeś go? Ty, który zawsze domagasz się towaru w oryginalnym i zalakowanym pudle? Co cię napadło?

Wentylator domyślił się, że mówiliśmy o nim i zamilkł, żeby lepiej słyszeć.

– Upał mnie napadł. Wybacz. Jutro go odwiozę – rzekłem i wyłączyłem go, choć i tak nie mieli sobie z prądem wiele do powiedzenia.

– No, zobaczymy czy ci oddadzą pieniądze.

Rzeczywiście szło o pieniądze, nie o podpisy dla karty kredytowej ani o czek. Przepełniała mnie ufność:

– Oddadzą, calutkie 120 reali w trzech banknotach.

I następnego dnia wniosłem do sklepu wentylator. Kierownik nawet nie zdziwił się, że mu towar wniosłem zamiast wynosić. Może znał moją mowę zanim otworzyłem się przed nim. Nie próbował reanimować zmarlaka.

– Niech pan siądzie – i zaczął wydzwaniać do kolegi z innego sklepu z ich sieci. Mieli w opakowaniu. Wyślą.

– Już pojutrze dostanie pan funkcjonujący egzemplarz.

– Nie dziś? A to ja bardzo dziękuję, ale jak tak, to poproszę o pieniądze.

– A nie może pan odebrać go sobie teraz? To w Santo Amaro.

30-kilometrowa przejażdżka? Oznajmiłem, że wolę pieniądze.

– Ale my nie możemy oddać pieniędzy.

– Możecie. Dostaliście pieniądze, oddacie pieniądze.

Komputerowy kwit potwierdzał, że tak im się odwdzięczyłem za powierzenie mi na zawsze ich wentylatora.

– Nie, my naprawdę nie możemy. Norma firmy...

Wyciągnąłem cyfrówkę, była już ustawiona na filmowanie. Skierowałem ją na siedzącego naprzeciwko człowieka i zacząłem wygłaszać tekst:

– Oto kierownik sklepu sieci Salfer, który mi mówi, że nie może mi oddać pieniędzy wręczonych za niedziałający wentylator...

Od połowy zdania na filmowanym obrazku widać było plecy kierownika goniącego sprawnie do kasy. Przerwałem nagranie.

Nie jest łatwo poprawnie przewidzieć wszystkie szczegóły. Dostałem dwa papierki. Od dawna nie widziałem sturealowego banknotu.