(z eseju 8 z Makutryny)

Trudno odróżnić

Przed miesiącem Telemach zaczął swój esej słowami „Skąd wiemy to co wiemy?” i choć nie odpowiedział sobie, to pokazał, że często lepiej by było gdybyśmy nie wiedzieli, bo tyle to miewa wspólnego z wiedzą co oglądanie Big Brother z oglądaniem pomidora na krzaku. Nierzadko wiedzący lub podejrzewający, że są niewiedzący, myślą czemu świat wiedzy jest tak okrutny.

Przypomniałem sobie, że kiedyś pisałem o tym, oczywista lecz zawsze ukojenie duchowe przynosząca refleksja brzmi: często wierzymy w bzdury bo mogą solidniej wyglądać od prawdy, a prawda bzdurniej od bełkotu. I mniej-więcej tak to opowiadałem:

Opowiem o pochodzeniu słów album i kangur. Jeśli jedną z etymologii znasz, to zabawa nie jest dla ciebie. Jeśli nie to nawet wiedząc, że jedna z tych historyjek jest zupełnie prawdziwa a drugą właśnie wymyśliłem, możesz mieć kłopot z odróżnieniem prawdy od wymysłu.

Gdy 16-letni król Francji Ludwik XV (wnuk słynniejszego Ludwika XIV) przyjmował posła Imperium Otomańskiego, przysłanego z osobistą misją przez sułtana Ahmeda III, onieśmielony poseł upuścił na podłogę dokumenty oprawione w okładkę ze skóry z rycinami. Młody król zażartował z cicha „al bum!” naśladując dźwięk upuszczonej teczuszki. „Al bum” skwapliwie powtórzył poseł. Ale dworzanie nie usłyszeli kpinki króla i przyjęto, że słowo „album” oznacza ten typ teczki.

Gdy kapitan James Cook ujrzał w Australii dziwne zwierzę z torebką na brzuchu, a w torebce było podobne dziwne zwierze z torebką na brzuchu, zapytał tubylców: „jak ten zwierz nazywa się?” Ale mówił do nich po angielsku, więc oni po swojemu zapytali go „co ty mówisz?” czyli „kan ga roo?” „Ach, kangur, świetnie” podziękował im uprzejmie kapitan Cook i odpłynął w siną dal.